Razem i osobno

"Brzeżany były przez wieki "małą ojczyzną" Polaków, Żydów i Ukraińców. Wojna i zagłada rozbiły to wieloetniczne miasto. Jego ślady przetrwały jedynie w dokumentach i we wspomnieniach. Ta książka jest próbą rekonstrukcji Brzeżan mojego dzieciństwa. Opierając się na źródłach pisanych i wywiadach z brzeżańczykami, starałem się scalić ten polsko-żydowsko-ukraiński trójkąt tak pieczołowicie, jak tylko to było możliwe. Chciałem oddać głos wszystkim - Żydom, Polakom, Ukraińcom - bez różnicy. Brzeżańczycy, z którymi się spotkałem, podzielili się ze mną wspomnieniami zarówno stosunkowo spokojnych lat przedwojennych, jak i tragicznych wydarzeń czasu wojny. Mimo obojętności, chciwości, nienawiści i zbrodni, jakich doświadczył wówczas mój własny naród, współczułem Polakom i Ukraińcom z powodu ich trudnej i tragicznej historii. Takie współczucie można mieć tylko dla kogoś, z kim kiedyś coś nas łączyło. Po pół wieku podjąłem próbę odtworzenia świata sprzed zapadnięcia ciemności. Poczuwałem się też do obowiązku opowiedzenia, jak doszło do tego, że przedwojenne, wieloetniczne Brzeżany przestały istnieć." Shimon Redlich